سراب (آذربایجان شرقی)
سَراب یکی از شهرهای استان آذربایجان شرقی و مرکز اداری شهرستان سراب است.[۵] سراب هشتمین شهر پرجمعیت استان آذربایجان شرقی است.
سراب | |
---|---|
کشور | ![]() |
استان | آذربایجان شرقی |
شهرستان | سراب |
بخش | مرکزی |
نام(های) پیشین | سراو |
سال شهرشدن | ۱۳۱۳ [۱] |
مردم | |
جمعیت | ۴۵۰۳۱ نفر[۲][یادداشت ۱] |
جغرافیای طبیعی | |
ارتفاع | ۱۶۵۰ |
آبوهوا | |
میانگین دمای سالانه | ۱۰ |
میانگین بارش سالانه | ۲۵۰_۳۰۰میلیمتر |
روزهای یخبندان سالانه | ۱۶۰ |
اطلاعات شهری | |
شهردار | محمدرضا علیپورآزاد[۳][۴] |
رهآورد | لبنیات محلی، فطیر، محصولات کشاورزی، فرش دستبافت |
پیششمارهٔ تلفن | ۰۴۱ |
شناسهٔ ملی خودرو | ![]() |
این شهر با ۴۵٬۰۳۱ نفر جمعیت در سال ۱۳۹۵ خورشیدی، هفتمین شهر استان محسوب میشود.[۱]
شهر سراب در منطقهای به وسعت ۱۳ کیلومتر مربع گسترده شدهاست. این شهر در ۸۶ کیلومتری غرب اردبیل، ۱۳۴ کیلومتری شرق تبریز و ۱۸۵ کیلومتری میانه واقع شدهاست. با احداث راه جدید سراب به میانه، فاصله این دو شهر به یک سوم کاهش خواهد یافت و علاوه بر سراب، منطقه ارسباران نیز از بنبست خارج خواهد شد.
مدارک و شواهد گسترش روستاها و شکلگیری زندگی بر پایه کشاورزی و دامپروری در حدود ۸٬۰۰۰ سال پیش از میلاد در محدوده میانی کوههای زاگرس یعنی مناطقی مثل سراب، تپه گوران و علی کش را ثابت میکند.[۶]این شهر در تاریخ ۱۴۰۹ به پرسپولیس پیوست!
نام
ویرایشاین بخش به هیچ منبع و مرجعی استناد نمیکند. |
حمدالله مستوفی در کتاب معروف خود یعنی نزهة القلوب مینویسد سراب شهری است از شرق سبلان مایل به قبله افتاده، هوایش سرد است و آب آن از رودی که بدان شهر منسوب است از کوه سبلان برخیزد و به دریاچه چی چست (ارومیه) ریزد. مردمان این شهر سفید چهرهاند و شیعی مذهب. یاقوت حموی این شهر را «سراو» یا «سرو» ضبط کرده و میگوید در سال ۶۱۷ هجری مغول به آن شهر حمله کرده، آن را خراب کرد و بیشتر اهالی آن کشته شدند. مورخین نیز سراب را سراو ذکر کردهاند که در کنار رودخانه سراو بنا شده و از این نام اسم شهر را سراو یا سراب گذاشتهاند. جغرافی نویسان قدیم به جای نام سراب لغت سراو را ذکر نمودهاند. ابن حوقل در وصف این شهر گفتهاست سراو شهری است نیکو و دارای چند آسیاب که گرداگرد آن را مزارع غله خیز و باغستانها پر فراگرفته و مهمانخانهای پاکیزه و بازارهایی خوب دارد.
تاریخ
ویرایشاین بخش به هیچ منبع و مرجعی استناد نمیکند. |
مراکز تمدن عهد باستان، معمولاً پس از ویرانی و انهدام در اثر حملات دشمنان، دوباره بازسازی نمیشد، اما شهر سراب بعد از شکست اورارتوها، در دوران حکمرانی پارتها نیز از رونق کافی برخوردار شد و مورد توجه حکم رانان پارتی بود. وجود تپههای باستانی، تلها و سفالینههای کشف شده در منطقه، شاهد این مدعا است. در منطقه سراب آثار متعددی از جمله معابد سنگی، قلاع و یک چهار طاقی متعلق به دوران تمدن ساسانی بر جای مانده که مبیّن اهمیت آن، در دوره ساسانی است.
وضعیت طبیعی
ویرایشاین بخش به هیچ منبع و مرجعی استناد نمیکند. |
جغرافیا
ویرایششهر سراب با مساحت ۷۳ کیلومترمربع در شمال شرقی استان آذربایجان شرقی واقع گردیدهاست. ارتفاع این شهر از سطح دریا ۱۶۵۰ متر میباشد. براساس آخرین تقسیمات کشوری، شهر سراب مرکز ۹ دهستان و ۳ نقطه شهری به نامهای مهربان، شربیان و دوزدوزان است.
رودها
ویرایشمهمترین رودخانههای جاری در منطقه عبارتند از سوین، آغمیون، پسلر و تاجیار که از دامنههای سبلان سرچشمه میگیرند و از شمال به جنوب جریان مییابند. رود وانِق چای نیز از کوههای بزقوش سرچشمه گرفته و در جنوب سراب با پیوستن به سایر رودخانهها، آجی چای را تشکیل میدهد. در منطقهٔ مهربان هم رودخانهٔ ارزنق به آنها ملحق میشود.
روی هم رفته شهرستان سراب یکی از مناطق نسبتاً پرآب استان آذربایجان شرقی بهشمار میرود و علاوه بر آبهای سطح الارضی تعداد ۱۹۵ حلقه چشمه و قنات نیز در منطقه وجود دارد.
آب و هوا
ویرایششهر سراب به واسطه قرار گرفتن ما بین دو رشته کوه بزقوش در جنوب و ارتفاعات سبلان در شمال دارای آب و هوایی سرد و کوهستانی است و یکی از نقاط سردسیر کشور بهشمار میرود. تعداد روزهای یخبندان در سراب بهطور متوسط۱۶۰روز در سال و مقدار بارندگی سالانه درشهرستان سراب به طور میانگین بین ۲۵۰_۳۰۰میلیمتر درسال میباشد
فاصله با شهرها
ویرایشفاصله با تبریز: ۱۳۴ کیلومتر
فاصله با اردبیل: ۸۶ کیلومتر
فاصله با سرعین:۷۲ کیلومتر
فاصله با تهران:۶۸۰ کیلومتر
فاصله با آستارا:۱۵۰ کیلومتر
فاصله با میانه:۱۶۵ کیلومتر
فاصله با بستان آباد:۶۶کیلومتر
مردم
ویرایشاین مقاله به هیچ منبع و مرجعی استناد نمیکند. |
قومیت
ویرایشساکنین شهرستان سراب آذربایجانی میباشند.[نیازمند منبع]
زبان
ویرایشمردم این شهر به زبان ترکی آذربایجانی تکلم میکنند.
معابر و میادین و محلهها
ویرایش- خیابان امام خمینی
- خیابان ورزش [منطقه اسدآباد ؛اسد خان صلحی]
- میدان انقلاب
- چهارراه فردوسی
- میدان بسیج (توحید)
- خیابان علوی
- میدان هفت تیر
- شهرک گلها
- خیابان فردوسی
- سه راه نماز
- خیابان پاسداران
- میدان چمران
- بلوار بهشتی
- چهارراه مالیات (دارایی)
جاذبههای گردشگری
ویرایشجاذبههای گردشگری و تفریحی
ویرایش- پارک و شهربازی شهید بهشتی[۷]
- پارک لاله
- منطقه گردشگری و آبگرم اردها
- آبشار اسبفروشان
- طبیعت روستای آغمیون
- باغ بهشت رازلیق
- سد آبرس
- سلی چای روستای سهزاب
- طبیعت منطقه سرسبز دربند در روستای میرکوه[۸]
- آبشار(شرشر) میرکوه علیا(سلطان)
آثار تاریخی
ویرایش- مسجد جامع سراب
- موزه مردمشناسی عشایر سراب
- پل روستای اوغان
- برج روستای گاودوش آباد
- تیمچه حاج ملک
- مسجد روستای اسفستان
- کتیبه رازلیق
- سنگ نوشته تاریخی قلعه جوق
- چهار طاق آغمیون
جاذبههای مذهبی
ویرایش- امامزاده بزرگ (سراب)[۹]
- مسجد جامع سراب
- مسجد خلیفه بیگی سراب
مراکز خرید
ویرایش- راسته بازار سراب
- برج میلاد سراب
- پاساژ امام رضا
- مرکز خرید زمرد
- مرکز خرید قائم
- پاساژ سلامی
- بازارچه شیخ الاسلام
- تیمچه حاج ملک
سوغاتی
ویرایشلبنیات محلی
ویرایشکره محلی و لبنیات شهرستان سراب از دیرباز به عنوان یکی از مهمترین و معروفترین ره آوردها و سوغات این شهر پر آوازه محسوب میشود. در قدیم الایام به روش سنتی و با خمره، مشک و … به این صنعت میپرداختند که به تدریج به صورت شغلی درآمدزا وارد چرخه بازار شد و یکی از منابع درآمد خانوادههای روستایی شهرستان سراب محسوب شد. با گذشت زمان و پیشرفت تکنولوژی، خمرهها و مشکها جای خود را به دستگاهای کرهگیری به وارد این صنعت سنتی شده بودند، دادند. اما با این وجود، هماکنون خانوادههای متعددی هستند که به روش سنتی کرهگیری میکنند و همین موضوع باعث میشود فرق حاصل بین کرههای سنتی و کرههای دستگاهی را چه در طعم، چه در کیفیت و چه در رنگ و ماندگاری این محصول، تشخیص داد.
فطیر
ویرایشفتیر سراب که با یک روش سنتی پخته میشود یکی از سوغات معروف سراب است که در قنادیهای این شهر فروخته میشود. فتیر به عنوان یک سوغات کام مسافران شهر را شیرین میکند و مهمان صبحانههای مردم سراب نیز هست.[۱۰]
عسل طبیعی
ویرایشعسل طبیعی سراب که محصول زنبورداران سرابی در بهار و تابستان در مناطق سرسبز شهر سراب یکی از مهمترین سوغات سراب است.
فرش دستبافت
ویرایشفرش دستبافت سراب به عنوان صنایع دستی شمار میآید.
مراکز آموزشی و تحصیلی
ویرایشمهمانسراها
ویرایش- هتل رستوران جهانگردی سراب
- هتل و غذاخوری آذربایجان
- مهمانپذیر فردوس نو
- مسافرخانه متین
- خانه معلم سراب
اماکن فرهنگی
ویرایشسینما
ویرایش- سینما آزادی
در حال حاضر سینما آزادی تنها سینمای شهرستان سراب است. این سینما متأسفانه به دلیل عدم رسیدگی اکنون حدود ۱۵ سال است که فعالیت نمیکند و بستهاست.
کتابخانه
ویرایش- کتابخانه شاه قاسم انوار
- کتابخانه شیخ ولی الله اشراقی [۱۳]
اقتصاد و صنعت
ویرایش- کشاورزی
این شهرستان با دارا بودن زمین هموار و حاصلخیز از نظر کشاورزی مستعد است. کشت محصولات کشاورزی زیر از عمومیت بیشتری برخوردار است. گندم، سیب زمینی، سبزیجات، خیار، گوجه فرنگی و حبوبات این شهر دارای شهرت بسیاری است. همچنین باغهای سیب، گلابی، گردو، توت فرنگی، گوجه سبز، گلابی، پیاز و زردآلو شهرستان سراب از محبوبیت خاصی در استان آذربایجان شرقی و ایران برخوردار میباشد.[۱۴]
- صنعت
هم چنین کارخانجات بسیاری از جمله سراب بافت (صنایع پارچه)، شبنم سراب (صنایع لبنیاتی)، هنر سراب[۱۵] و … فعالیت میکنند.
ترابری
ویرایشپایانه مسافربری آزادی سراب
ویرایشپایانه مسافربری آزادی که با نام ترمینال سراب هم شناخته میشود در حال حاضر تنها واحد مسافربری شهرستان سراب است که در ورودی شهر واقع شدهاست. روزانه اتوبوسهایی از این پایانه برای شهرهای اردبیل، تبریز و تهران تردد میکنند.
ایستگاه راهآهن سراب
ویرایشخط راهآهن سراب-بستان آباد از سال ۱۳۹۷ در حال احداث است و هنوز ایستگاه سراب تأسیس نشده و ساخت خط ریلی آن به پایان نرسیدهاست.[۱۶]
مشاهیر
ویرایششاعر و یکی از بزرگان صوفیهٔ ایران در پایان سدهٔ هشتم و آغاز سدهٔ نهم هجری که آثار جالبی به نظم و نثر فارسی دارد و در شعر بیشتر «قاسم» و «قاسمی» و گاهی «قاسم انواری» تخلص کرده و در روزگار خویش از مردان بزرگ و نامآور و متنفذ ایران بوده. وی به سال ۷۵۷ هـ ق در سراب به دنیا آمده و در ربیعالاخر سال ۸۳۷ در قصبهٔ «خرجرد» ولایت جام (شهر تربت جام) از دنیا رفتهاست.[۱۷]
عبدالحسین امینی ملقب به علامه امینی (از عالمان بسیار مشهور شیعه)، اهل روستای سردها، شهر سراب میباشند. علامه امینی نویسنده کتاب الغدیر نیز هست. علامه امینی در سال ۱۳۴۹ درگذشت. آرامگاه او در حرم امام علی در شهر نجف قرار دارد.
صابر آتشین بازیگر ایرانی و پدر گوگوش (خواننده مشهور ایرانی) اهل شهر سراب میباشد.
عزیز نصیرزاده سرتیپ خلبان در جمهوری اسلامی اهل شهر سراب میباشد.مدتی فرمانده نیروی هوایی بودند واز سال 1400 بعنوان جانشین سرلشگر پاسدار باقری میباشد.
توفیق جهانبخت در سال ۱۳۱۰ در سراب زاده شد. او یک برادر دیگر به نام اسد فیروزه و یک خواهر هم داشت. پدرش محمد جهانبخت به همراه مادرش پس از تولد او به تهران کوچ کردند. توفیق در کشتی آزاد دارندهٔ مدال برنز بازیهای المپیک ۱۹۵۲ هلسینکی و همچنین برندهٔ نخستین مدال طلای قهرمانی کشتی جهان در تاریخ کشتی ایران است که آن را در مسابقات قهرمانی جهان ۱۹۵۴ توکیو در وزن ۶۷ کیلوگرم و با پیروزی بر اوله آندربری سوئدی که قهرمان جهان و المپیک بود، کسب کرد.
امیر علی اکبری متولد 20 آذر 1366 در شهرستان سراب روستای جمال آباد از بخش مهربان است، ورزشکار پیشین کشتی فرنگی و مبارز کنونی هنرهای رزمی ترکیبی اهل ایران است. او قهرمان مسابقات قهرمانی کشتی فرنگی جهان در ۲۰۱۰، برندهٔ برنز این مسابقات ۲۰۰۹ و نیز مدال طلای قهرمانی کشتی آسیا ۲۰۰۹ است. او در سال ۲۰۱۳ و پس از دومین پروندهٔ دوپینگ، برای همیشه از حضور در مسابقات کشتی محروم شد و به مبارزات ترکیبی رویآورد. علیاکبری پس از مدتی در ایسیای و رایزین مبارزه کرد و در حال حاضر در رقابتهای سازمان وان چمپیونشیپ مبارزه میکند.
غلامحسین الطافی
غلامحسین الطافی متولد ۱۳۵۰روستای فرکوش سراب از هنرمندان بنام وبین المللی دررشته هنرهای تجسمی خوشنویس نقاش گرافیست نقاشیخط که فعالیت خود را درسال ۱۳۶۴ شروع کردودرحال حاضر در تهران به فعالیت خود در اکادمی هنری گالریا ادامه میدهد او بیش از ۱۵نمایشگاه خارجی و۳۰نمایشگاه گروهی درپرونده هنری خود دارد دارای دکترین مهدویت رشته هنر وبیش از ۱۰۰تقدیر نامه ولوح تقدیر از مراکز هنری جهان وایران دارد از نمایشگاههای او میتوان به سازمان ملل در ژنو هلسینگی فنلاند رم ایتالیا استانبول ترکیه مینسک بلاروس وامارات .عربستان.عراق.بوسنی.مالزی و...اشاره کرد
نگارخانه
ویرایشیادداشتها
ویرایش- ↑ آمار بر اساس سرشماری ۱۳۹۵ است و بر همین اساس، جمعیت شهر سراب (آذربایجان شرقی) ۴۵٬۰۳۱ تن و استان آذربایجان شرقی ۳٬۹۰۹٬۶۵۲ تن بودهاست.
منابع
ویرایش- ↑ ۱٫۰ ۱٫۱ «نتایج سرشماری ایران در سال ۱۳۹۵». درگاه ملی آمار. بایگانیشده از اصلی (اکسل) در ۲۰ شهریور ۱۴۰۲.
- ↑ نتایج سرشماری ۱۳۹۵ وبگاه مرکز آمار ایران
- ↑ «عضو سابق شورای شهر شهردار سراب شد». dana.ir. ۲۰۱۷-۱۲-۲۲. دریافتشده در ۲۰۱۸-۰۴-۰۱.
- ↑ «خبرگزاری فارس - شانزدهمین شهردار سراب انتخاب شد». خبرگزاری فارس. ۲۰۱۸-۰۴-۰۱. دریافتشده در ۲۰۱۸-۰۴-۰۱.[پیوند مرده]
- ↑ https://news-sarab.ir/شهرستان-سراب-را-بشناسید/
- ↑ CHRONOLOGY OF IRANIAN HISTORY PART 1 iranicaonline.org'ث'
- ↑ https://lastsecond.ir/reviews/33700-بزرگترین-پارک-شهر-سراب
- ↑ http://jahaniran.ir/2017/01/22/دربند-سراب-روستای-میرکوه(سلطان)/[پیوند مرده]
- ↑ http://www.emamzadegan.ir/emamzadehbank/show-13405.aspx[پیوند مرده]
- ↑ https://lastsecond.ir/reviews/8229-شهرستان-سراب
- ↑ https://www.uniref.ir/University412
- ↑ «نسخه آرشیو شده». بایگانیشده از اصلی در ۲۸ فوریه ۲۰۲۱. دریافتشده در ۱ مارس ۲۰۲۱.
- ↑ «نسخه آرشیو شده». بایگانیشده از اصلی در ۲۶ نوامبر ۲۰۲۱. دریافتشده در ۱ آوریل ۲۰۲۲.
- ↑ https://news-sarab.ir/tag/محصولات-کشاورزی-سراب/
- ↑ http://www.foodkeys.com/view/producers/details.aspx?id=3951
- ↑ https://www.tinn.ir/بخش-شرکت-ساخت-توسعه-زیربناها-16/181716-عملیات-اجرایی-راه-آهن-بستان-آباد-سراب-آغاز-شد
- ↑ «نسخه آرشیو شده». بایگانیشده از اصلی در ۶ مه ۲۰۲۱. دریافتشده در ۳۱ مه ۲۰۲۱.